میلگرد تقویتی همان طور که از نامش مشخص است، به محصولی گفته می شود که اغلب از آن برای افزایش مقاومت سازه و استحکام آن استفاده می کنند. این نوع از میلگرد علاوه بر مقاوم سازی سازه، در هزینه نهایی یک ساختمان نیز اثر می گذارد. میلگرد تقویتی را می توان در تیرچه بلوک، در فونداسیون، در دیوارهای برشی و مواردی از این قبیل استفاده کرد. میلگرد تقویتی خود شامل انواع مختلفی است تعدادی از مهم ترین آن ها شامل: میلگرد ادکا، میلگرد خرک، میلگرد راستا، خاموت، میلگرد سنجاقی، رکابی و…، هستند. نحوه محاسبه میلگرد تقویتی بر اساس یک فرمول است که برای آشنایی بیشتر با این موضوع بهتر است، در ادامه مطلب همراه ما باشید
میلگرد تقویتی چیست؟
به محصولی که به وسیله شمش فولادی نورد گرم ساخته شده است، میلگرد تقویتی گفته می شود. این میلگرد، دارای خواص فنی ویژه ای بوده و استفاده از آن موجب می شود تا مقاومت کششی بتن افزایش یابد. میلگرد تقویتی، توانایی خم شدن زیادی دارد و می توان آن را تا ۱۸۰ درجه یا بیشتر خم کرد که این موضوع باعث شده تا بتوان از آن در بخش های مختلف یک سازه استفاده نمود. به طور کلی استفاده از آن موجب می شود تا مقاومت و استحکام سازه افزایش یابد و این محصول دارای دو نوع آجدار و بدون آج است که نوع آجدار آن مقاومت کششی بیشتری دارد. نوع ساده آن نیز مقاومت بالایی دارد؛ اما، در مقایسه با نوع آجدار مقدار آن کمتر است. میلگردهای تقویتی مقاومت خوبی در برابر نیروهای فشاری و آتش سوزی نیز دارند و همچنین می توانند از یک سازه در برابر تمامی عوامل مثل: زلزله، گرد باد و…، نیز مراقبت کنند.
انواع میلگرد تقویتی کدامند؟
میلگرد تقویتی، شامل انواع مختلفی هستند و تعداد زیادی از آن ها در صنعت ساختمان سازی مورد استفاده قرار می گیرند. میلگرد خرک، یکی از مهم ترین نوع تقویتی به شمار می آید که اغلب برای نصب، دو سری میلگرد افقی پشت سر هم با فاصله معین به صورت بتنی مورد استفاده قرار می گیرد. اغلب افراد میلگرد خرک را با نام آرماتور پایدار نیز می شناسند و از آن برای چسباندن آرماتور بر روی فونداسیون، استفاده می کنند. استفاده از میلگرد خرک یا همان میلگرد تقویتی خرک، موجب می شود تا سازه مقاومت بالایی داشته باشد. نوع دیگر آن میلگرد ادکا یا اوتکا است که معمولا از آن در تکیه گاه کلی تیر و برای کاهش نیروی وارده استفاده می کنند. در واقع، وظیفه اصلی میلگرد ادکا تحمل نیرویی است که در قسمت پایینی به یک ساز و تیر ساختمان وارد می شود. نوع سوم آن میلگرد راستا نام دارد و یعنی میلگردی که بلند بوده و با لبه های کمی خمیده تولید شده است.
معمولاً از میلگرد راستا برای افزایش مقاومت کششی بتن استفاده می کنند. میلگرد خاموت که برخی از افراد آن را با میلگرد تقویتی خاموت می شناسند، عملکردی شبیه به نوع خرک دارد و اغلب از آن در ستون ها استفاده می کنند. به نوعی این خاموت می تواند میلگرد ستون ها را احاطه کرده و از باز شدن، کج شدن یا شکستن آن ها پیشگیری نماید. میلگرد سنجاقی نوع دیگری از میلگردهای تقویتی است که همانند سنجاق بوده و از آن معمولاً به طور به صورت طولی در ستون ها استفاده می کنند. میلگرد رکابی نیز برای نگه داشتن میلگرد طولی و عمودی دیوار برشی استفاده شده و گاهی اوقات از آن در فونداسیون نیز استفاده می نمایند. میلگرد ممان منفی نوع دیگری از تقویتی به شمار می آید که از آن در داخل تیرچه بلوک ها برای رفع لنگر منفی دال سقف استفاده می کنند. با کمک میلگرد تقویتی ممان منفی، نیروی کششی ناشی از لنگر منفی در بخش فوقانی دال خنثی شده و افزایش مقاومت را به خوبی می توان به دست آورد.
انواع میلگرد تقویتی چه کاربردی دارند؟
یکی از مهم ترین مواردی که می توان از انواع میلگردهای تقویتی استفاده کرد، در صنعت ساختمان سازی و در بخش تولید تیرچه بلوک می باشد. تیرچه بلوک، یکی از اصلی ترین عناصر تشکیل دهنده سقف سازه است و معمولاً برای ساخت آن از میلگرد آجدار، استفاده می کنند. اما، تمامی میلگردهای استفاده شده آجدار نیستند و برخی از آن ها میلگردهای تقویتی می باشند که اغلب از میلگردهای تقویتی برای افزایش استحکام کششی در کنار میلگردهای طولی استفاده می شود. البته، گاهی اوقات اگر لنگر خمشی تیرچه زیاد باشد، از میلگرد تقویتی استفاده می کنند که جایگزین آن گردد. برای اجرای سقف تیرچه بلوک نوع میلگردهای تقویتی حتماً باید آجدار باشند و با طول کمتر از طول تیرچه در داخل بتن پاشنه قرار داده شوند. به طوری که هر دو سر آن ها بیرون قرار گرفته باشد.
البته، نمی توان از تمامی میلگردهای بیان شده در این بخش استفاده کرد و معمولاً فقط از نوع ادکا یا اتکا استفاده می کنند. همچنین قطر میلگردهای استفاده شده باید بین ۴۰ الی ۵۰ برابر قطر میلگردهای تقویتی باشند و حتماً طول میلگردها را از روی نمودار لنگر خمشی تعیین کنند. فرایند بتن ریزی نیز همواره بر روی میلگردهای تقویتی انجام می گردد. بخش دیگری که از این محصولات در سازه استفاده می کنند، فونداسیون است که به آن پی ساختمان یا زیربنای ساختمان نیز گفته می شود. این بخش از اهمیت بالایی برخوردار است؛ زیرا، اگر به درستی پی گذاری نشود کل سازه در آینده دچار مشکل خواهد شد. به همین خاطر، از میلگردهای تقویتی برای فونداسیون استفاده می کنند که اغلب در زمان قالب بندی و بتن ریزی آن ها را مصرف می کنند. نوع تقویتی با سایر میلیگردهای ساده و آجدار در بخش پایینی پی و زیر ستون ها نصب می شود و گاهی اوقات نیز در قسمت بالای فونداسیون مورد استفاده قرار می گیرد.
به طور کلی نحوه استفاده از میلگرد تقویتی در فونداسیون و تعداد آن بسته به نظر مهندس سازه متغیر می باشد. بخش دیگری که از میلگرد تقویتی استفاده می کنند، دیوارهای برشی است که همواره دیوارهای برشی نیاز به تقویت دارند. زیرا، تمامی نیروهایی که به یک سازه وارد می شود، بخش عمده آن بر این دیوارها قرار می گیرد و زمانی که زلزله رخ دهد یا طوفانی به وجود آید، این دیوارها باید از مقاومت بالایی برخوردار باشند. دیوارهای برشی معمولاً به صورت مستقیم به فونداسیون متصل شده و به نحوی در بخش خارجی سازه تعبیه می گردند . این دیوارها دارای دو نوع جفت و مونولیتیک هستند و در هر دو نوع آن ها باید از میلگردهای تقویتی برای افزایش استحکامشان استفاده شود. البته، علاوه بر افزایش استحکام از این میلگردها در دیوارهای برشی برای پیشگیری از کمانش دیوار یعنی پیشگیری از شکستگی آن ها نیز استفاده می کنند.
نحوه محاسبه میلگردهای تقویتی چگونه است؟
محاسبه میزان میلگرد تقویتی مورد استفاده در یک سازه، یکی از مهم ترین کارهایی است که مهندسین آن باید انجام دهند. روش های مختلفی برای محاسبه این میلگردها وجود دارند که هر یک از آن ها شامل موارد زیر می باشند:
محاسبه تعداد میلگرد تقویتی با نرم افزار
روش اول استفاده از نرم افزار است که مهندسان سعی کردند با استفاده از نرم افزارها، میزان تعداد مورد استفاده میلگردهای تقویتی را تخمین بزنند. نرم افزارهای مختلفی برای این کار وجود دارند که تمامی آن ها می توانند با توجه به مشخصات ساختمان، هم مقدار میلگرد مورد نیاز را با هم مقدار میلگرد تقویتی یک سازه را محاسبه کنند. این نرم افزارها در ابتدا اطلاعاتی را به عنوان ورودی می خواهند و پس از محاسبه، تعداد میلگردهای مورد نیاز را به صورت خروجی تحویل می دهند. امروزه اغلب مهندسین از این روش استفاده می کنند؛ زیرا، از دقت بالایی برخوردار بوده و احتمال اشتباه در آن بسیار کم می باشد.
روش تخمینی
نوع دیگر این روش ها، نوع تخمینی است که با استفاده از تجربه و مهارت میلگردهای تقویت مورد نیاز را محاسبه می کنند. در گذشته روش تخمینی بیشتر کاربرد داشت؛ به طور مثال: یک مهندس برای ۲۰ متر مکعب ساختمان تقریبا یک دور میلگرد تقویتی در نظر می گیرد و سپس اگر کمبودی برای میلگردها به وجود آید، مجدداً آن را سفارش می دهد. احتمال بروز خطا و اشتباه با روش تخمینی طبیعتاً زیاد است.
تخمین میلگرد با استفاده از نقشه
روش دیگر استفاده از نقشه است که این با استفاده از این روش، می توان نقاط کلیدی و دارای تنش را مشاهده کرده و سپس جزئیات و مکان های خاص را بررسی کرد. پس از این که نقشه به طور کامل خوانده شده و موارد مهم یادداشت شده اند، می توان به صورت تخمینی میلگرد تقویتی مورد نیاز را محاسبه کرد. تمامی افراد در این روش باید توانایی نقشه خوانی داشته باشند و بدانند که هر نماد در نقشه، بیانگر چه چیزی می باشد. در این روش نیز احتمال خطا زیاد است و ممکن است تعداد میلگردهای محاسبه شده بیشتر یا کمتر از حد بیان شده باشند.
روش محاسبه با وزن
روش بعدی استفاده از وزن است که به آن با روش محاسبه با وزن گفته می شود. در این روش به دقت زیادی نیاز است و درصد خطای آن نسبت به روش تخمینی بسیار کمتر می باشد. این روش، زیاد پیچیده نبوده و به برخی اطلاعات محاسبات ریاضی نیاز است. با استفاده از این روش ابتدا باید تعداد میلگردهای مورد نیاز را حساب نموده سپس اندازه هر میلگرد را به متر و در جرم آن و سپس در واحد طول آن ضرب کرد. در نهایت نیز باید با ضرب تعداد میلیاردها در عدد به دست آمده و وزن میلگرد تقویتی مورد نیاز را محاسبه کرده و سپس برای خرید اقدام نمود.
خلاصه مطلب
ما در این مطلب تلاش کردیم تا شما را به میلگرد تقویتی آشنا کنیم. میلگردهای تقویتی انواع مختلفی دارند که شامل: نوع ممان منفی، سنجاقی، خاموت و… می باشند که هر یک از آن ها را می توان در بخش دیوارهای برشی، تیرچه بلوک و فونداسیون یک سازه استفاده کرد. روش های مختلفی برای محاسبه تعداد میلگردهای تقویتی وجود دارند که شامل: استفاده از نقشه، روش تخمینی، استفاده از نرم افزار، محاسبه با وزن و… هستند. اگر سوالی در این زمینه دارید و یا می خواهید اطلاعات کاملی در رابطه با میلگرد تقویتی و قیمت آن ها به دست آورید، می توانید با همکاران ما در فولاد کو ارتباط برقرار نمایید. همچنین برای خرید سایر محصولات فولادی مثل تیرآهن 14 ، انواع ورق ها، نبشی ها و… نیز می توانید با ما تماس بگیرید.